Geachte lezer,
Bij de publikatie van onze gezinsreconstructie van Muizen in de 17de en
18de eeuw moeten we een aantal opmerkingen herhalen die we reeds gemaakt hebben
bij onze publikatie in december 1994 van de gezinsreconstructie van Hever.
Dit werk zal nooit af zijn. We zijn
er van overtuigd dat voortdurend fouten en gebreken aan het licht zullen
komen. We rekenen dan ook op de medewerking
van de gebruikers van dit werk, om onze bestanden te verbeteren en aan te
vullen.
Deze afdruk is bedoeld als een momentopname, die de gebruiker toelaat zijn
weg te zoeken in deze materie. Wie op de
hoogte wil blijven van de vorderingen van het werk, kan schriftelijk of
telefonisch, of op de werkvergaderingen met mij contact opnemen.
Mechelen, 15 februari 1996
Jan Meutermans
Voetbalstraat 95
2800 Mechelen
tel.: (015) 41 75 11
INLEIDING
De bronnen
De basis van deze gezinsreconstructie was een geïndexeerd dBase-bestand van
alle doopakten van de oude parochieregisters, dat we als ASCII-bestand hebben
overgeschreven naar WordPerfect. Nadat
de gezinnen hier zorgvuldig waren afgelijnd, hebben we de inmiddels
klaargekomen bestanden van huwelijken en begrafenissen hierin geïntegreerd.
Verder hebben we alle mogelijke bronnen gebruikt om lacunes aan te vullen,
verwantschappen op te sporen enz. We
denken hier op de eerste plaats aan de akten van de Mechelse Weeskamer, waarbij
we natuurlijk dankbaar gebruik hebben gemaakt van de regesten die onder leiding
van de heer Frans De Preter zijn tot stand gekomen en door V.V.F.-Mechelen
uitgegeven.
We hebben ook heel wat goedenisboeken uitgepluisd en dit werk gaat nog
steeds verder. De gegevens uit de
volkstelling van het jaar IV (1796) hebben we aan onze bestanden toegevoegd
Ten slotte danken we ook de heer Jan Peeters van de heemkundige kring
"Ravensteyn" die ons bereidwillig zijn verzamelde gegevens uit de
burgerlijke stand en uit tal van notarisprotocollen ter beschikking heeft gesteld.
* * *
* *
Onze bijzondere dank gaat naar de heer Leo Vervloet, die voor rekening van de
heemkundige kring "Hagok" de microfilms van de parochieregisters van
Muizen heeft aangekocht (een faciliteit die ons intussen spijtig genoeg is
ontnomen) en naar de heer Jos Kennis die voor dezelfde en voor andere
geïnteresseerde kringen, voor het Mechels Stadsarchief en voor enkele gevorderde
genealogen de reproduktie van deze films heeft gepubliceerd in de reeks
"Hagok Genealogie. Reproductie parochieregisters". We danken hierbij ook de kopers van deze
uitgave, die dit werk mee hebben mogelijk gemaakt.
Voor het grootste deel van de 17de en de 18de eeuw bestaan er thans 2
versies van de parochieregisters van Muizen en behalve voor het laatste deel
van de 18de eeuw schijnen deze niet de originele te zijn. De oudste hierin vermelde akten dragen het
jaartal 1611.
De klappers die in 1885 op deze parochieregisters gemaakt zijn, zijn
gemaakt aan de hand van nog een ander, waarschijnlijk het originele exemplaar. Dit blijkt uit de vermelding van een aantal
akten van voor 1611. Deze registers zijn
waarschijnlijk verloren geraakt in de 1ste wereldoorlog. Wel is het vreemd dat van circa 1697 tot ca
1710 het jaartal in de klappers 1 eenheid afwijkt van het jaartal in de door
ons geraadpleegde registers. Na ernstig
onderzoek zijn we tot het besluit gekomen dat het jaartal in de klappers fout
is, zo moet bv. 1700 aldaar gelezen worden als 1699. (Deze fout heeft niets te maken met een
overjaarse toepassing van de paasstijl, want ze doet zich het hele jaar door
voor.)
In eerste instantie hebben we gebruik gemaakt van de gereproduceerde registers
van Hagok. Reeds bij de behandeling van
de 17de eeuw bleek dat we hier met een slordige kopie van de oorspronkelijke
registers te maken hadden: sommige akten bleken duidelijk ingekort te zijn, er
was al eens een blad overgeslagen, waarbij zelfs het begin van één en het
vervolg van een andere akte waren samengevoegd enz. Toen bovendien de reproduktie rond 1700
moeilijk leesbaar werd, hebben we aan Hagok de films zelf gevraagd, in de hoop
dat de akten daar beter leesbaar zouden zijn.
Of dit het geval is weten we niet, want op de 1ste film die we begonnen
te lezen, ontdekten we een betere en volledigere kopie van de registers,
beginnend met het jaar 1636, zodat we aan het reeds gedane werk substantiële
verbeteringen konden aanbrengen. Het
is dus vanzelfsprekend dat onze gegevens hier en daar zullen afwijken van de
gereproduceerde registers van Hagok.
Hoewel vergissingen nooit uit te sluiten zijn, mogen we wel zeggen dat
onze gegevens betrouwbaarder zijn.
In de klappers hebben we ook de akten opgespoord die niet in de geraadpleegde
kopies voorkomen, bv. die van voor 1611, en aan onze bestanden toegevoegd,
uiteraard zonder peters, meters en getuigen.
Intussen zijn we er ook van overtuigd geraakt dat een aantal problemen pas
kunnen opgelost worden wanneer we ook de gezinsreconstructie van Hofstade
gemaakt hebben. Dit is wel een moeilijke
opgave, omdat hiervoor de zeer uitgebreide reeks parochieregisters van
OLV-Dijle moeten uitgepluisd worden.
DE PASTOORS
Zoals in de gezinsreconstructie gebruiken we voortaan voor de maanden een
3-letter afkorting zonder punt.
Leonard Van Bodegem (Bodegemius), van 3 jul 1598 tot 11 aug 1623
Frans Robijns, van 26 apr 1624 tot 23 jun 1636
Remi Wouters of Remmerus Valerius, van 1636 tot 22 sep 1685
Urbaan Verloo, van 22 sep 1685 tot 19 jan 1694
Jan Van Geldorp, van 2 apr 1694 tot 9 nov 1737
Peter Andries Vekemans, van 20 jun 1738 tot 26 aug 1739
Jan Mathijs Lemmens, van <1739> tot 1773
Jan Van Calster, van 13 sep 1773 tot 30 jan 1789
Jan Van der Auwera, van 1789 tot 21 jul 1806
Jan Daems, van 22 jul 1806 tot 20 dec 1826
DE KOSTERS
Bij huwelijken en doopsels dient men er rekening mee te houden dat de
koster soms als getuige of (plaatsvervangende) peter optreedt. Wil men bij het opsporen van verwantschappen niet
op een dwaalspoor gebracht worden, dan is het nuttig voor ogen te houden wie
op een bepaald ogenblik koster is. Voor
Muizen is dit wel minder problematisch dan voor Hever, omdat meestal wel
vermeld wordt dat het om de koster gaat.
We geven hieronder in chronologische volgorde een lijst van de ons bekende
kosters met de naam van hun echtgenote(n) en datum van overlijden. Normaal loopt hun ambtstermijn vanaf het
overlijden van hun voorganger tot hun eigen dood. Voor verdere gegevens verwijzen we naar de
gezinsreconstructie.
Hendrik Van der Veken (...-...); x
Catharina Leijgraven (+ 1625)
Lodewijk Neps (...- ca 1637) x Maria Karels
Jan Joris; x Adriana Peremans
koster sinds ca 1637; + Mu, 3 mei 1657
Wouter Janssens; x Anna Van Laeck
koster sinds mar of mei 1657; + Mu, 18 sep 1676
Jan Van Camp; x Elisabeth Cnops
+ Mu, 6 feb 1732
Peter Van Camp; zoon van de vorige
wordt reeds als koster vermeld op 25 mei 1724
+ Mu, 20 apr 1743
Hendrik Lemmens, priester (fs ... en
Francisca Haiche)
+ Mu, 22 nov 1757
Jan Van Camp; x Maria Elisabeth
Hasaerts
wordt reeds als koster vermeld op 24 jul 1754
+ 26 mar 1798
Jan Jozef Van Camp; zoon van
voorgaande
x Maria Elisabeth Van Noijen
+ na 1806
HET GEBRUIK VAN DE GEZINSRECONSTRUCTIE
De gezinnen worden alfabetisch gerangschikt op de stam van de familienaam
van het gezinshoofd (dus zonder rekening te houden met 'Van', 'Ver-,' 'De' en
Der-). De verschillende gezinnen worden
van elkaar gescheiden door een ononderbroken streep. Bovenaan staan in hoofdletters en vet gedrukt
de namen van de ouders (hierna 'titel' genoemd). Het gebruik van hoofdletters is vooral
bedoeld om efficiënt gebruik te kunnen maken van de zoekfunctie in het
WP-bestand.
Wanneer van een man verschillende huwelijken bekend zijn, worden die chronologisch
na elkaar vermeld. Wanneer het om een
vermoeden gaat zetten we het x-teken tussen pijlhaken.
Wanneer 2 of meer gezinshoofden dezelfde naam hebben, d.w.z. dezelfde
voornaam en een familienaam met dezelfde stam, zetten we de gezinnen in
chronologische volgorde, waarbij we de (eventueel geschatte) huwelijksdatum in
acht nemen.
Na de namen van de ouders wordt, zo mogelijk, hun huwelijk vermeld, met
plaats, datum en getuigen. Nadien volgen
achter de vermeldingen 'Man' en 'Vr' de bekende gegevens over de ouders:
geboorte en afstamming, beroep, overlijden, voor de vrouw ook andere huwelijken
enz.
Nadien volgen eventueel bronverwijzingen en de namen van de momboren.
Na dit alles worden in chronologische volgorde de kinderen genoemd: geboortedatum,
voornaam (in vetjes), peter en meter (tussen haakjes en voorafgegaan door
's:'). Zo mogelijk wordt ook de naam van
de echtgenoot of echtgenote of plaats en datum van overlijden genoemd.
Vermits de doopregisters van Muizen de basis vormen van deze gezinsreconstructie,
wordt de geboorteplaats van de kinderen niet vermeld, tenzij ze elders dan in
Muizen geboren zijn. Wanneer de
meerderheid van de kinderen elders geboren is, wordt soms, om verwarring te
voorkomen, toch de geboorteplaats Muizen (afgekort 'Mu') vermeld.
De plaats van huwelijk en overlijden en de geboorteplaats van de ouders
wordt steeds genoemd, ook als het Muizen is.
Alleenstaanden, man of vrouw, of personen van wie we niet weten of ze
gehuwd waren en van wie we de ouders niet kennen, ongehuwde moeders en gehuwden
zonder gezin, krijgen op dezelfde wijze als gehuwden met een gezin een titel in
de gezinsreconstructie.
Er is een afzonderlijke alfabetische lijst voorzien op de namen van de
gehuwde vrouwen met vermelding van hun wederhelft(en).
AFKORTINGEN EN HUN BETEKENIS
<...> Het gaat om een
veronderstelling, al zijn we dikwijls vrij zeker. We zoeken alleszins nog een bevestiging.
* verwijzing naar een
titel binnen de gezinsreconstructie van Hever
** verwijzing naar een
titel in een hulpbestand met gezinnen uit allerlei parochies en gemeenten
b begraven
dm dame
fa dochter van (Latijn:
filia)
fam-naam familienaam
fs zoon van (Latijn:
filius)
khf kerkhof
hr heer
inw inwoner
middel uitv middelbare uitvaart
n in naam van (Latijn:
nomine of loco)
n g niet genoemd
o/x onwettige verbintenis
plecht uitv plechtige uitvaart
pr priester
s: doopheffers, peter en
meter (Latijn: susceptores)
t: getuigen bij huwelijk
(Latijn: testes)
tbc in de reg Zm: thisis;
volgens een geraadpleegde arts zou het gaan om phtisis = tuberculose
won wonende
°pl? geboorteplaats onbekend
voor geboorte, huwelijk en overlijden: de gebruikelijke tekens
Man hierna volgen de
gekende gegevens over het gezinshoofd
Vr hierna volgen de
gekende gegevens over zijn vrouw
Momb beëdigde momboren of
voogden
AAM Aartsbisschoppelijk
Archief
ARA Algemeen Rijksarchief
Brussel
SAM Stadsarchief Mechelen
Not notarisprotocollen
Oliv goedenissen van de
schepenbank van Oliveten
PR parochieregisters
SR schepenregisters of
goedenisboeken (SAM, reeks G)
VlStam Vlaamse Stam,
tijdschrift van de Vlaamse Vereniging voor Familiekunde
WK Weeskamerregister
(SAM, reeks )
Antw Antwerpen
Bmb Boortmeerbeek
Bonh Bonheiden
Dtsl Duitsland
Elw Elewijt
Epg Eppegem
Grimb Grimbergen
Hcht Haacht
HeistBerg Heist-op-den-Berg
Hfst Hofstade bij Mechelen
HfstMu Hofstade bij Mechelen,
parochie Muizen
HfstOLV Hofstade bij Mechelen,
parochie OLV-Dijle
Homb Hombeek
HombB Hombeek Smalbrabant
HombM parochie St-Martinus
Hombeek (onderscheid met Humb)
Humb Humbeek
HumbR St-Rumoldusparochie
Humbeek (onderscheid met Homb)
Hv Hever
KapBos Kapelle-op-den-Bos
Kmph Kampenhout
MachG St-Gertrudisparochie
Machelen
Mech Mechelen
MeBat Battel, gehucht van
Mechelen, parochie OLV-Dijle
MeBegijnG Groot Begijnhof
Mechelen
MeBegijnK Klein Begijnhof
Mechelen
MeGast OLV-Gasthuis Mechelen
MeGeerd Geerdegem, gehucht van
Mechelen, parochie OLV-Dijle
MeHan parochie en gehucht
Hanswijk Mechelen
MeJan parochie St-Jan Bap.
en Ev. Mechelen
MeKat parochie St-Katelijne
Mechelen
MeNek Nekkerspoel, gehucht
van Mechelen
MeOLV parochie
Onze-Lieve-Vrouw-over-de-Dijle Mechelen
MePen Pennepoel, gehucht van
Mechelen, parochie St-Katelijne
MePie parochie St-Pieter en
Pauwel Mechelen
MeRom parochie St-Rombouts
Mechelen
MeRomKhf Sint-Romboutskerkhof
Mechelen (Boerenkrijg)
MeStui Stuivenberg, gehucht
van Mechelen, parochie OLV-Dijle
Mu Muizen
NeOkZ Nederokkerzeel
OLV-W Onze-Lieve-Vrouw-Waver
SKW Sint-Katelijne-Waver
StOkZ Steenokkerzeel
Vilv Vilvoorde
Wr Weerde
Wspl Wespelaar
Zm Zemst
ZmBos Zemst-Bos
DE VOORNAMEN
De voornamen in de gezinsreconstructie hebben we eenvormig in het Nederlands
vertaald. Voor meisjesnamen hebben we
wel afgezien van vertalingen als Katlijn, Margriet enz., omdat dit een wanklank
zou veroorzaken in de veelvuldige dubbelnamen met Maria, Anna, Joanna enz.
Om het zoeken te vergemakkelijken en om de bestanden zo compact mogelijk te
houden hebben we Jan Bap. vereenvoudigd tot Jan.
Voor de namen die aldus problemen zouden kunnen opleveren vermelden we hier
de Nederlandse naam gevolgd door de Latijnse.
Aart Arnoldus
Claus Claudius
Dirk Theodorus
Gielis Egidius
Joos Judocus
De voornamen Wouter en Valeer worden wel eens met elkaar verwisseld.
DE FAMILIENAMEN
Ook voor de familienamen in de titels hebben we een zekere eenvormigheid
nagestreefd die het zoeken in computerbestanden moet vergemakkelijken. Er is een lijst in voorbereiding met de
belangrijkste schrijfwijzen van de namen.
Intussen hebben we in onze bestanden een systeem van verwijzingen
ingebouwd, dat het opzoeken moet vergemakkelijken.
Van den, Van der, Van de hebben we afgekort tot VD of Vd
In de Muizense parochieregisters komen, vooral in de 1ste helft van de 17de
eeuw, patroniemen soms in de Latijnse genitiefvorm voor. We geven een overzicht van de voornaamste.
Caroli Karels, Carels ...
Davidis Davids
Egidii Gielis of Gillis
Francisci Frans(sens)
Georgii Joris
Henrici Hendricx
Jacobi Jacobs
Joannis Janssens
Lamberti Lambrechts of
Lembrechts
Laurentii Lauwers
Nicolai Claes
Petri Peeters
Romoldi Rombouts
Rumoldi Rombouts